Reklama

Intronizacja relikwii

2018-10-03 08:07

Jerzy Jankowski
Edycja legnicka 40/2018, str. IV

Jerzy Jankowski
Wprowadzenie relikwii Krzyża Świętego do świątyni

Cesarz Konstantyn w 355 r. wybudował na Kalwarii bazylikę, w której zostały złożone odnalezione relikwie Krzyża Świętego. Dzień jej konsekracji jest zarazem świętem Podwyższenia Krzyża. 14 września 2018 r. zapisze się w dziejach wspólnoty parafialnej w Kruszynie jako dzień szczególny. Tego dnia w prezbiterium świątyni złożono relikwie Krzyża Świętego. Zostały one pozyskane przez księdza proboszcza z Bazyliki Krzyża Świętego w Rzymie.

Ten moment poprzedziła modlitwa Eucharystyczna, pod przewodnictwem proboszcza miejsca ks. Ludwika Maciaka. W homilii złożył podziękowania Bogu za pozyskanie relikwii Krzyża Świętego. Kaznodzieja przywołał w swojej pamięci nabożeństwa „Gorzkich żali” z rodzinnej parafii w Oleśnicy, kiedy do ucałowania podawano relikwie Krzyża Świętego. Niewielkie były nadzieje w zamyśle proboszcza, aby tutejsza parafia posiadała kiedyś takie relikwie, ale marzenie stało się rzeczywistością.

W czytaniu liturgicznym na dzień wspomnianego święta, w Księdze Liczb, jest mowa o tym, że w kolejnym zwątpieniu ludu wybranego, Jahwe zsyła na niewierzących węże, ale na prośbę Mojżesza błagającego o łaskę Bóg poleca mu wykonać węża z miedzi, dzięki czemu część Izraelitów zostaje uratowana. Według biblistów, przybity do drzewa wąż jest archetypem Jezusa (por. Lb 21, 4b-9). Tak jak wtedy na pustyni wąż miedziany ratował życie fizyczne, tak Pan Jezus dzisiaj nam wszystkim podpowiada, że kiedy przychodzi ratować nam życie nie tylko fizyczne, ale i duchowe, byśmy wtedy spojrzeli na krzyż. W niebezpieczeństwie śmierci, przy braku możliwości dojścia do konfesjonału, to spojrzenie na krzyż i westchnienie do Chrystusa jest ostatnią być może szansą na odpuszczenie grzechów.

Reklama

– Jakże często dzisiejszy świat zapomina, że właśnie na krzyżu dokonało się zbawienie człowieka. Z perspektywy lat dziękuję Bogu – kontynuował ks. Maciak – że w naszej wspólnocie mieliśmy wiele sposobności, aby uczcić drzewo Krzyża. Stawialiśmy nowe albo poddawaliśmy renowacji już istniejące znaki krzyża w Łaziskach, placu przykościelnym w Kruszynie oraz na rozstajach dróg. Obecność znaku krzyża jest okazją do modlitwy, westchnienia i spojrzenia na Chrystusa w wirze codziennego pędu życia. W parafialnych pielgrzymkach drogi nasze prowadziły także do sanktuariów Krzyża Świętego w naszym kraju. Krzyż dla nas jest zawsze lekcją Jego obrony, jaką zadał nam św. Jan Paweł II w słowach „brońcie krzyża” podczas nawiedzenia Zakopanego w 1997 r. Takie przesłanie powinno nam towarzyszyć nie tylko dzisiaj, w tym świątecznym dniu, ale i na zawsze. Znakiem krzyża winniśmy witać i żegnać każdy dzień z należną czcią i powagą, z pełną świadomością wagi oraz znaczenia tego liturgicznego rytu. Relikwie Krzyża Świętego, w odnowionym relikwiarzu, będą umieszczone obok obrazu Matki Boga, Tej, która stała pod krzyżem – Matki Bolesnej. Niech pamięć o krzyżu będzie nam tarczą w codziennych trudach ziemskiego życia.

Rozważania homiletyczne zostały zakończone słowami: „Ave crux spec unica” – witaj, krzyżu, nasza jedyna nadziejo. Święto Podwyższenia Krzyża Świętego jest okazją, aby kolejny raz spojrzeć na narzędzie naszego zbawienia. Moc płynąca z krzyża jest prawdziwym drzewem Życia, uwalniającym nas od lęków doczesnej egzystencji, a jednocześnie niewyczerpalnym źródłem miłości Boga, towarzyszącej nam w drodze wiodącej do wieczności.

Tagi:
Święty Krzyż

Święty Krzyż: wkrótce wielodniowy Odpust Podwyższenia Drzewa Krzyża Świętego

2018-09-03 20:29

apis / Święty Krzyż (KAI)

„Polsko bądź mocna mocą i mądrością Krzyża” - pod takim hasłem odbywać się będzie Odpust Podwyższenia Drzewa Krzyża Świętego w dniach 9-16 września na Świętym Krzyżu. Poprzedzi go dzień wcześniej Ogólnopolska Pielgrzymka Osób Konsekrowanych.

Archiwum autora
Opactwo na Świętym Krzyżu

Wielodniowe uroczystości odpustowe zorganizowane będą z okazji 100. rocznicy odzyskania przez Polskę niepodległości. W wyznaczonych dniach do sanktuarium Relikwii Drzewa Krzyża Świętego pielgrzymować będą m.in. leśnicy, małżonkowie oczekujący dziecka i rodzice, kapłani, młodzież, rolnicy, sadownicy i ogrodnicy oraz osoby chore i starsze.

W sobotę 8 września Ogólnopolskiej Pielgrzymce Osób Konsekrowanych przewodniczyć będzie biskup pomocniczy diecezji kamieniecko-podolskiej Radosław Zmitrowicz OMI.

Oficjalne rozpoczęcie tygodniowych uroczystości odpustowych odbędzie się w niedzielę 9 września Eucharystią sprawowaną pod przewodnictwem abp. Wacława Depo, metropolity częstochowskiego na błoniach świętokrzyskich. Oprawę muzyczną uświetni Reprezentacyjny Zespół Artystyczny Wojska Polskiego.

W poniedziałek na uroczystości odpustowe przybędą leśnicy. Mszy odpustowej przewodniczyć będzie biskup kaliski Edward Janiak. We wtorek we wspólnej modlitwie uczestniczyć będą małżonkowie oczekujący potomstwa i rodzice z małymi dziećmi. W środę do świętokrzyskiego sanktuarium zaproszone zostały osoby indywidualne. W czwartek uczestnicy będą modlić się o uświęcenie kapłanów. Konferencję dla kapłanów z diecezji sandomierskiej, kieleckiej i radomskiej wygłosi ks. prał. Tomasz Rusiecki z Kielc.

W piątek w Święto Podwyższenia Krzyża Świętego Mszom św. sprawowanym w bazylice mniejszej przewodniczyć będzie biskup łowicki Andrzej Dziuba. Oprawę muzyczną zapewni Zespół Klerycki Gitary Niepokalanej z Obry. O godz. 21.00 przy Krzyżach Katyńskich w Hucie Szklanej rozpocznie się Ogólnopolskie Nocne Czuwanie Wspólnot Intronizacji Najświętszego Serca Pana Jezusa.

W sobotę 15 września pielgrzymować będą rolnicy, ogrodnicy i sadownicy. Sumie odpustowej będzie przewodniczył biskup senior Edward Frankowski. Odpust zakończony zostanie 16 września. Eucharystia sprawowana będzie w intencji ludzi starszych i chorych. Udzielany będzie także sakrament namaszczenia chorych na wszystkich sprawowanych Mszach św.

Przez cały tydzień trwania uroczystości odpustowych wjazd na Święty Krzyż będzie wolny. Pielgrzymi swoimi środkami lokomocji będą mogli wjechać na górę, by uczestniczyć w zaplanowanych nabożeństwach. Organizatorami wielodniowego odpustu są Misjonarze Oblaci Maryi Niepokalanej, kustosze Sanktuarium Relikwii Drzewa Krzyża Świętego.

Inicjatorem Pielgrzymki Osób Konsekrowanych oraz Tygodniowego Odpustu Podwyższenia Drzewa Krzyża Świętego był w 2006 r. podczas jubileuszu życia monastycznego na Świętym Krzyżu bp Andrzej Dzięga, ówczesny ordynariusz sandomierski.

Święty Krzyż to najstarsze polskie sanktuarium. Inicjatorem założenia opactwa benedyktyńskiego był Bolesław Chrobry w 1006 r. Przechowywane są nim Relikwie Drzewa Krzyża Świętego. Od X w. do kasacji opactwa w 1819 r. gospodarzami sanktuarium byli benedyktyni, obecnie opiekę nad nim sprawują Misjonarze Oblaci Maryi Niepokalanej.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Co oznacza "schizma" między Moskwą a Konstantynopolem

2018-10-17 14:49

kg (KAI/RISU/B-I) / Moskwa/Kijów

Najnowsze decyzje w sprawie prawosławia na Ukrainie, podjęte 11 października na posiedzeniu Świętego i Świątobliwego Synodu Patriarchatu Konstantynopolskiego, mają wymiar głęboko historyczny. Są też najważniejszym wydarzeniem w dziejach prawosławia co najmniej ostatnich stu lat. Oto bowiem na naszych oczach powstał nowy autokefaliczny Kościół prawosławny – na Ukrainie, co oznacza gruntowną zmianę ustaleń z 1686 roku, gdy wierni na tych ziemiach przeszli pod jurysdykcję Patriarchatu Moskiewskiego. Nic dziwnego, że w odpowiedzi na te ustalenia Rosyjski Kościół Prawosławny (RKP) zerwał łączność duchową z Konstantynopolem. Co to oznacza?

takazart/pixabay.com

Kolejność Kościołów – rola Konstantynopola

Aby odpowiedzieć na to pytanie, trzeba przypomnieć kilka podstawowych spraw. W światowym prawosławiu istnieje oficjalny wykaz lokalnych Kościołów autokefalicznych, czyli w pełni niezależnych, a następnie Kościołów autonomicznych, których niezależność jest w mniejszym lub większym stopniu ograniczona. Imiona ich zwierzchników, przede wszystkim Kościołów autokefalicznych, należy wymieniać w czasie liturgii, i to w ściśle określonej kolejności.

Ustalono ją już w pierwszym tysiącleciu chrześcijaństwa, a dokładniej na Soborze Chalcedońskim w 451 r., na którym m.in. ustanowiono instytucję patriarchatu, a więc najwyższy szczebel władzy kościelnej, której podlegały wszystkie wspólnoty wiernych, istniejące w tamtym czasie. Na wspomnianym Soborze postanowiono, że istnieje pięć patriarchatów w następującej kolejności: Rzym, Konstantynopol, Aleksandria, Antiochia i Jerozolima. Ponadto uznano wówczas istnienie samodzielnego Kościoła cypryjskiego, ale nie mającego rangi patriarchatu.

Gdy w 1054 doszło do zerwania jedności między chrześcijaństwem wschodnim i zachodnim, jeszcze przez pewien czas wymieniano na Wschodzie na pierwszym miejscu patriarchę Rzymu, czyli papieża, stopniowo jednak narastała świadomość rozpadu jedności międzykościelnej i pierwszym w wykazie stał się patriarcha Drugiego Rzymu – Konstantynopola. W VII wieku powstał jeszcze patriarchat gruziński, a w drugim tysiącleciu, od XVI do XX wieku, pojawiły się dalsze Kościoły lokalne tej rangi: moskiewski, serbski, rumuński i bułgarski, a także inne, również autokefaliczne, ale już nie patriarchaty: grecki, polski, albański oraz czeski i słowacki (traktowany jako jeden). Ponadto w 1970 Moskwa udzieliła autokefalii części tzw. Kościoła „zagranicznego” lub emigracyjnego w Ameryce Północnej, ale decyzji tej do dzisiaj nie uznają Kościoły greckie z Konstantynopolem na czele.

Łącznie więc istnieje 14 ogólnie uznanych prawosławnych Kościołów autokefalicznych i imiona ich głów należy wymieniać w czasie liturgii i to w powyższej kolejności. Występują wprawdzie pewne różnice między niektórymi Kościołami, np. zwierzchnik polskiego prawosławia bywa wymieniany raz przed a raz po Kościele czeskim i słowackim, ale miejsca czterech pierwszych patriarchów są niepodważalne.

Czym jest zerwanie łączności?

Wymienianie imion zwierzchników innych Kościołów symbolizuje duchową więź i łączność między nimi oraz jedność w wierze świata prawosławnego. Oznacza również uznanie istniejącej w nim hierarchii, na której szczycie stoi patriarcha Konstantynopola, uważany przez pozostałe Kościoły lokalne za „primus inter pares”, a więc za pierwszego wśród równych sobie zwierzchników lokalnych.

Równość ta jest ważnym składnikiem eklezjologii prawosławnej, podkreślanym zwłaszcza przez RKP, który jako największa liczebnie wspólnota prawosławna na świecie jest szczególnie wyczulony na wszelkie „zakusy”, według Moskwy, Konstantynopola do przywództwa w świecie prawosławnym. Nieraz można nawet usłyszeć od hierarchów rosyjskich zarzut, jakoby patriarcha konstantynopolski miał „zapędy” papieskie, a więc dążył do absolutnej władzy duchowej i prawnej wśród współwyznawców, czego najnowszym i najjaskrawszym przykładem jest, według Moskwy, nadanie autokefalii Kościołowi na Ukrainie.

I właśnie obecnie w świątyniach RKP jako pierwszego zaczęto wymieniać patriarchę aleksandryjskiego, z pominięciem konstantynopolskiego. Tym samym Moskwa zerwała jedność eucharystyczną i organizacyjną z „pierwszym wśród równych”. Odtąd duchowni, łącznie z biskupami, nie mogą koncelebrować liturgii z hierarchami konstantynopolskimi ani w ich świątyniach i oczywiście odwrotnie – duchowni „stamtąd” nie mogą korzystać ze świątyń RKP. To samo dotyczy wiernych, którzy nie mogą np. uczestniczyć w liturgii ani przyjmować sakramentów w cerkwiach podległych Konstantynopolowi.

Na razie nie wiadomo jeszcze, czy inne Kościoły lokalne dołączą do tego swoistego protestu „imienniczego”, ogłoszonego przez Moskwę, a jeśli tak, to jakie. Wiadomo tylko, co oczywiste, że stanowisko to poparły podlegające RKP Kościoły autonomiczne Białorusi, Estonii, Łotwy i oczywiście Ukrainy. Ale rzecz znamienna, że wspomniany Kościół Prawosławny Ameryki, zawdzięczający swą autokefalię Moskwie, już zapowiedział, że nie zerwie łączności eucharystycznej z Konstantynopolem.

Reakcje świata prawosławnego na „kwestię ukraińską” są dotychczas bardzo powściągliwe i jeśli nawet takie Kościoły jak aleksandryjski, serbski czy antiocheński zapowiedziały już wcześniej, że nie poprą autokefalii ukraińskiej, to jednocześnie nie opowiedziały się one jednoznacznie za Moskwą i nie przyłączyły się do jej zapowiedzi zerwania z Konstantynopolem.

Estonia była pierwsza...

Warto w tym miejscu przypomnieć, że nie jest to pierwsza taka decyzja RKP w starciu z Patriarchatem „pierwszym wśród równych”. Podobnie wydarzyło się, choć skala sprawy była dużo mniejsza, ponad 20 lat temu w Estonii. Po odzyskaniu przez ten kraj niepodległości w 1991 do Tallina powrócili członkowie Synodu Biskupów Estońskiego Apostolskiego Kościoła Prawosławnego (EAKP), który powstał w 1923 na mocy tomosu (dekretu) Patriarchatu Konstantynopolskiego. Gdy w 1940 wojska sowieckie zajęły Estonię, która następnie, bynajmniej nie dobrowolnie, weszła w skład ZSRR, Kościół ten stał się częścią (też przy silnym sprzeciwie miejscowych wiernych) Patriarchatu Moskiewskiego, po czym znów na krótko, w latach II wojny światowej, odzyskał autonomię, ale od 1944 ponownie stał się częścią RKP.

W niepodległej znów Estonii początkowo przez pewien czas współistniały ze sobą dwa Kościoły: EAKP i promoskiewski, z dużą przewagą liczby wiernych tego drugiego, podczas gdy ten pierwszy cieszył się wyraźnym poparciem ze strony władz. Na tym tle dochodziło do coraz większych napięć między obu wspólnotami, co w efekcie zakończyło się zerwaniem pod koniec lutego 1996 łączności eucharystycznej między RKP a Konstantynopolem. Przywrócono ją po kilku miesiącach, co jednak nie zakończyło sporu między nimi. I dopiero w obecnej dekadzie oba Kościoły, mające status autonomicznych (nie autokefalicznych), zaczęły nawiązywać bliższe kontakty na szczeblu lokalnym.

Nie tylko autokefalia

Święty i Świątobliwy Synod Patriarchatu Konstantynopolskiego nie tylko potwierdził wolę udzielenia autokefalii Kościołowi prawosławnemu na Ukrainie, ale zdjął także kary kościelne ze zwierzchników dwóch dotychczas niekanonicznych Kościołów prawosławnych w tym kraju: Filareta Denysenki i Makarego Małetycza oraz z ich zwolenników. Podkreślono, że „popadli oni w schizmę nie z powodów dogmatycznych”, a obecna decyzja, podjęta „zgodnie z kanonicznymi prerogatywami patriarchy konstantynopolskiego”, przywraca ich do stanu biskupiego bądź kapłańskiego (w wypadku niższych duchownych).

Również to postanowienie można uznać za dyplomatyczno-kanoniczną porażkę RKP, szczególnie w odniesieniu do Filareta – głowy Ukraińskiego Kościoła Prawosławnego Patriarchatu Kijowskiego. W 1992, za nieposłuszeństwo wobec Patriarchatu Moskiewskiego, głównie w związku z żądaniem autokefalii dla prawosławia na Ukrainie, został on najpierw pozbawiony godności biskupiej (w czasach sowieckich był metropolitą kijowskim, patriarszym egzarchą Ukrainy), a następnie przeniesiony do stanu świeckiego i usunięty z RKP. Moskwa nazywała go potem nie inaczej jak Michaił (lub po ukraińsko Mychajło) Denysenko, podkreślając w ten sposób jego czysto świecki status.

Tymczasem nie tylko zachował on swój stan duchowny, a nawet został patriarchą kijowskim (choć formalnie niekanonicznym), ale doczekał się pełnej rehabilitacji ze strony Konstantynopola (Moskwa zapewne też nie uzna tej decyzji, tak jak autokefalii Ukrainy).

Co dalej?

Zerwanie jedności eucharystycznej z Patriarchatem Konstantynopola stawia RKP w trudnej sytuacji, w istocie braku szerszego pola manewru. Zdaniem rosyjskiego znawcy prawa kościelnego i bizantynistyki dr. Aleksieja Wieliczki, decyzja ta jest pozbawiona ostrości, pryncypialności a zwłaszcza perspektyw. Jej następstwem może być np. wspólna decyzja patriarchów Bartłomieja i rumuńskiego Daniela o przejściu Mołdawskiego Kościoła Prawosławnego spod jurysdykcji Moskwy pod omofor [prawosławny odpowiednik paliusza, będący symbolem władzy zwierzchniej - KAI] Patriarchatu Rumuńskiego.

Wieliczko zwrócił uwagę, że w wyniku zerwania jedności z Konstantynopolem wierni z Rosji nie będą mogli przystępować do sakramentów w tym kościele, a prawosławni Grecy – w cerkwiach rosyjskich. Ale może to oznaczać także brak podobnej możliwości dla Rosjan na świętej dla całego prawosławia górze Atos, pozostającej w jurysdykcji patriarchy konstantynopolskiego.

Przypomniawszy trwające do dzisiaj skutki zerwania jedności między Wschodem a Zachodem w 1054, naukowiec wyraził głębokie zaniepokojenie, aby tym razem nie doszło do podobnego podziału w łonie światowego prawosławia.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Moje pismo Tęcza - 7/8 2018

90 lat temu urodził się ks. Kotlarz - niezłomny kapłan i męczennik czasów komunizmu

2018-10-17 19:35

rm / Radom (KAI)

90 lat temu urodził ks. Roman Kotlarz - niezłomny kapłan i męczennik czasów komunizmu. Starania o rozpoczęcie procesu beatyfikacyjnego kapłana popierają polscy biskupi, którzy stosowną decyzję podjęli na czerwcowym posiedzeniu Konferencji Episkopatu Polski. O ks. Kotlarzu powstaje także film pt. "Klecha".

Jarosław Kruk / wikipedia.pl
Tablica pamiątkowa poświęcona ks. R. Kotlarzowi umieszczona w centrum Koniemłot

Ks. Roman Kotlarz jest jednym z bohaterów protestu robotniczego w czerwcu 1976 roku. Do dziś pozostaje w pamięci wielu osób symbolem walki robotników o wolność i godność ludzkiego życia. Od wielu lat wierni modlą się o jego rychłą beatyfikację.

Ks. Roman Kotlarz (1928-1976) 25 czerwca 1976 r. znalazł się - jak sam pisał - "świadomie i dobrowolnie" w ogromnej rzeszy strajkujących z Zakładów Metalowych Waltera w Radomiu. Następnie ze schodów kościoła Świętej Trójcy błogosławił protestujących robotników w czasie manifestacji.

Po wydarzeniach Czerwca '76 ks. Kotlarz modlił się w parafii w Pelagowie wraz z wiernymi w intencji pobitych, aresztowanych i usuwanych z pracy robotników. W kazaniach domagał się szacunku dla człowieka i jego pracy, piętnował kłamstwo i brak sprawiedliwości w PRL. Wzywany na przesłuchania, przechodził "ścieżki zdrowia", kilkakrotnie w okrutny sposób został pobity do nieprzytomności przez "nieznanych sprawców".

15 sierpnia 1976 r. ks. Kotlarz odprawiał w parafii w Pelagowie Mszę św. za zamordowanych i pobitych robotników. W jej trakcie zasłabł. Po trzydniowym pobycie w szpitalu zmarł 18 sierpnia. Sekcja zwłok wykazała, że przyczyną zgonu była niewydolność mięśnia sercowego. Mimo wielu świadectw o znęcaniu się nad księdzem, lekarze nie stwierdzili obrażeń mogących powstać po pobiciu.

W 1981 r. po licznych protestach wiernych, władze wszczęły śledztwo w sprawie śmierci kapłana, które po kilku miesiącach dochodzenia zakończyło się umorzeniem. W 1990 r. prokuratura wojewódzka w Radomiu wznowiła śledztwo, ale i ono zostało umorzone, chociaż prokuratorzy przesłuchali prawie wszystkich funkcjonariuszy SB zajmujących się w Radomiu zwalczaniem Kościoła katolickiego.

Ks. Roman Kotlarz został pośmiertnie odznaczony przez Prezydenta RP jednym z najwyższych polskich odznaczeń, Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski, za wybitne zasługi w działalności na rzecz przemian demokratycznych w Polsce.

Obecnie powstaje film o ks. Kotlarzu pt. "Klecha". Obraz dotyczy wydarzeń z protestu radomskich robotników w czerwcu 1976 r. W filmie występuje plejada znakomitych aktorów, m.in. Piotr Fronczewski, Mirosław Baka jako ks. Kotlarz, Artur Żmijewski, Danuta Stenka, Wojciech Pszoniak i Jan Peszek.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Redaktor Naczelna Tygodnika Katolickiego „Niedziela” wyznaczyła w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Rozumiem